Nieuwvorming van insuline-producerende bètacellen in muis en mens

Onderzoekers: Isabelle Houbracken & Jonathan Baldan

Samenvatting onderzoek:
Diabetes wordt gekenmerkt door een absoluut (type-1) of relatief (type-2) tekort aan insuline-producerende bètacellen in de pancreas. Wanneer het nodig is om insuline toe te dienen door injecties of pompjes bestaat ook de optie van transplantatie van bètacellen afkomstig van donoren om de controle van de bloedsuikerspiegel te herstellen. Transplantatie wordt bemoeilijkt door het chronisch tekort aan donororganen en bovendien vereist het een levenslange behandeling om afstoting van de ent te voorkomen, met verschillende ongewenste neveneffecten.

Een mogelijkheid om het eerste probleem te omzeilen bestaat erin om bètacellen te gebruiken die zijn afgeleid van stamcellen. Een andere
theoretische optie, waar transplantatie overbodig is, bestaat erin om de bètacellen in de pancreas zelf te doen regenereren. In principe zou men de regeneratie van cellen kunnen stimuleren door middel van biologische signaalmoleculen, of door kleine moleculen die gemakkelijker te vervaardigen zijn.

Ons lab is op zoek naar dergelijke stoffen die de nieuwvorming van bètacellen stimuleren. In eerste instantie wordt dit onderzoek gevoerd op proefdieren of op proefdiercellen. Zo werd in ons lab aangetoond dat men andere cellen in de pancreas, zoals de acinaire cellen die normaal instaan voor de productie van spijsverteringssappen, kan omvormen tot bètacellen.
Momenteel onderzoeken we hoe deze omzetting kan bekomen worden vanuit menselijke acinaire cellen omdat er vaak verschillen bestaan tussen proefdieren en menselijke cellen. Daarnaast onderzoeken we bij muizen vanuit welke andere (stam)cellen bètacellen ontstaan kort na de geboorte.

Dit basisonderzoek zou kunnen leiden tot regeneratieve therapie waarbij nieuwe bètacelvorming in de pancreas wordt gestimuleerd door geneesmiddelen.

 

Advertenties